Category Archives: यायोक्खा हङकङ

प्रथम यलम्बर धनु-वान प्रतियोगिता २०१९

२९ डिसेम्वर २०१९ आईतबार, किरात राई यायोक्खा हङकङको आयोजनामा, र किरात याक्खा छुम्मा हङकङ, सुनुवार सेवा समाज हङकङ, किरात याक्थुम चुम्लुङ हङकङको सह-आयोजनामा तथा थुलुङ (राई) सामा हङकङको संयोजकत्वमा “प्रथम यलम्बर धनु-वान प्रतियोगिता २०१९”  कार्यक्रम सम्पन्न भएकोछ ।

प्रतियोगितामा प्रणय चन्द्र राई प्रथम भएका छन् । वोङ ताई शिनस्थित लायन रक आर्चरी क्लबमा भएको प्रतियोगितामा प्रणयले कुल १६६ अंक जोड्दै प्रथम स्थान हातपार्न सफल भएका हुन् । सोही प्रतियोगितामा कृष्ण राज राई रदिपेन राई क्रमश दोस्रो र तेस्रो भए। उनीहरुले समान १५४–१५४ अंक जोडेका थिए।

प्रतियोगितामा पहिलो, दोस्रो र तेस्रो स्थान हासिल गर्नेलाई क्रमशः हङकङ दुईहजार, पन्ध्रसय र एकहजार हङकङ डलर नगद पुरस्कार प्रदान गरिएको छ । आर्चरी प्रतियोगितामा ३१ पुरुष र ४ महिला गरि कुल ३५ जनाले सहभागिता जनाएका थिए ।

यस खेलको माध्यमबाट चार किरातहरु राई, लिम्बू, सुनुवार र याख्खाहरु बिच आपसी सद्भाव बढ्ने तथा हङकङको खुल्ला समाजमा बिस्थापित हुँदै गएको किरातहरुको सस्कृती र परम्परा आधुनिक पुस्ताहरुमा हस्तान्तरण गर्न मद्दत पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ ।

… http://kiratrai.org/archery/ …

पितृपुजा २०१९ सम्पन्न

१५ सेप्टेम्वर २०१९, किरात साम्पाङ राई जुम्लेखा हङकङको आयोजनामा सुप्तुलुङखिममा सामूहिक पितृपुजा (न्वगी) सम्पन्न भयो । किराया हङकङको कुबिमिद्वय श्री नारायण प्रसाद राईज्यु र मैत्र कुमार राईज्युले सामूहिक पितृहरुलाई न्वगी प्रदान गरे पश्चात ब्यक्तिगत वंशावली ल्याएर पितृपुजा गर्न आउनुहुनेहरुलाई न्वगी प्रदान गर्नु भएको थियो । ब्यक्तिगत वंशावली ल्याएर न्वगी दिन आउनुहुनेहरुमा किरात राई प्रज्ञा प्रतिष्ठान हङकङका कुलपती श्री शशि मदन राई, किरात साम्पाङ राई जुम्लेखाका अध्यक्ष श्री तेज कुमार राई, किरात राई बान्तावा खिम हङकङका अध्यक्ष श्री दुर्गाकान्त राई तथा साम्पाङ सदस्य श्री कर्णबीर राई हुनुहुन्थ्यो ।

किराया हङकङको सामूहिक चुलामा ब्यक्तिगत पितृहरुलाई न्वगी दिने कार्य यो चौथो कार्यक्रम हो । किरात साम्पाङ राई जुम्लेखा हङकङले सन २०१६ साल देखि शुरु गरेको यो पितृपुजालाई किराया हङकङ र सबै भाषिक संस्थाहरुले २०१८ सालमा सामूहिक बैठक बसि मान्यता प्रदान गर्दै ईच्छा हुने सबै राईहरुले यसै दिन सामूहिक न्वगी फुकाउदै नया अन्नबाली चलाउने सम्पुर्ण हङबासि किरात राईहरु दाजुभाई दिदिबहिनिहरुलाई अनुरोध गरेको छ  र किराया हङकङले निकालेको बार्षिक क्यालेण्डर अनुसार यस कार्यक्रमलाई निरन्तरता गरि रहन किरात राई साम्पाङ जुम्लेखालाई जिम्मेवारी प्रदान गरेको छ ।

न्वगी

न्वगी कार्यक्रमलाई दुइभागमा बिभाजन गरेको थियो । कार्यक्रम गर्नु अगावै किरात साम्पाङ राई जुम्लेखाको अध्यक्ष श्री तेज कुमार साम्पाङ राईज्युको अध्यक्षतामा एक औपचारिक कार्यक्रम आयोजना गरेका थिए । औपचारिक कार्यक्रममा प्रमुख अतिथि किराया अध्यक्ष श्री हरिचन्द्र राई, अतिथिहरुमा किराया संरक्षक श्री हेजेन राई, किराया सल्लाहकारहरु क्रमशः श्री रजिन राई, श्री बसन्त कुमारी राई, श्री धिराज कुमार राई, प्रज्ञा प्रतिष्ठानका कुलपती श्री शशि मदन राई, भाषिक संस्थाका अध्यक्षहरु क्रमशः श्री पवित्रा चाम्लिङ, श्री पेङ पुमा, श्री दुर्गाकान्त बान्तावा, श्री रामली थुलुङ, श्री हित बहादुर कोयी, नेपालबाट पाल्नु भएका अतिथिद्वय श्रीमान श्रीमती नन्द ब० कोयी तथा मौलिक किरात धर्म, संस्कारमा आस्था राख्ने किरात राई दाजुभाई दिदिबहिनिहरुको उपस्थित रहेको थियो ।

औपचारिक कार्यक्रम

औपचारिक कार्यक्रमको शुरुवातमा किरात राई प्रज्ञा प्रतिष्ठान हङकङका कुलपती श्री शशि मदन राईज्युले (१) पितृपुजा र किरातहरु बारेमा, (२) चुला र मुन्धुम बारेमा, (३) ब्यक्तिगत चुला र सामूहिक चुला बारेमा, (४) ब्यक्तिगत पितृकक्ष र सामूहिक पितृकक्ष बारेमा मुन्धुम र परिस्थितिजन्य सामूहिक धारणा तथा (५) ब्यक्तिगत पितृपुजा र सामूहिक पितृपुजा गर्ने मुन्धुमी विधी र प्रतिस्थापन विधीबारेमा प्रस्टाएका थिए । तत्पश्चात किराया हङकङको कुबिमिद्वय श्री नारायण प्रसाद राईज्यु र मैत्र कुमार राईज्युलाई फेटा गुथाई शिर उठाए पश्चात भाषिक संस्थाका अध्यक्षहरु, किराया सल्लाहकारहरु, किराया संरक्षकहरुलाई कुलपतीले बोलेका परिस्थितिजन्य सामूहिक धारणा र गर्ने प्रतिस्थापन विधीविधानहरु बारेमा बिचार राखेका थिए ।

सामूहिक पितृकक्ष

सबैको भनाई र बिचारमा यो कार्य अति उत्तम रहेको, किरात राईहरुको धर्म, संस्कारलाई बचाई राख्न र अन्य धर्म, संस्कारमा प्रवेश गर्नुबाट रोक्न यो उत्तम बाटो हुन सक्ने बिचारका साथ आउँदो दिनमा यसबारे अन्तरक्रिया गरि निचोड निकाली सर्वसम्मत गर्दै जाने भन्ने बिचार, राय दिएका थिए । सबैको बिचार पछि अन्त्यमा अध्यक्षज्युले कार्यक्रम समापन गर्नु भएको थियो । कार्यक्रमको शुरुवात किराया हङकङको सचिव श्री गजेन्द्र राईज्युले शुरु गरि कार्यक्रम संचालन गर्ने जिम्मा किरात राई साम्पाङ जुम्लेखाको सचिव श्री मणि राज साम्पाङलाई जिम्मा दिएका थिए ।

चुला

कार्यक्रममा उपस्थित महानुभावहरुलाई नया चामल मिसाएको भात, नया कोदोफापरको ढिडो, सुङगुरुको भुटुवा, कुखुराको भालेको तरकारी र पेय पदार्थहरु प्रदान गरेका थिए । न्वगी कार्यक्रम बेलुकी ७ बजे समापन भएको थियो ।

ढिडो

 –जय किरात

साउने संक्राती २०१९

२१ जुलाई २०१९ हङकङ,

किरात राई यायोक्खा हङकङले साउने संक्रातीको उपलक्ष्यमा सुप्तुलुङखिममा बाल प्रतियोगिता तथा पुर्खा सम्मान कार्यक्रम आयोजना गरेको थियो । बाल प्रतियोगितामा ७ बर्ष देखि १४ बर्षसम्मका १३ जना बालबालिकाहरुलाई सहभागी गराएका थिए । प्रतियोगितामा यलम्बर राजाको पेन्सिल चित्र बनाउनु पर्ने थियो । प्रमुख जज चित्रकार दिपेन्द्र राई रहेको थिए भने जुरीमा भाषिक संस्थाका अध्यक्षहरु रहेका थिए ।

अन्त्यमा किराया हङकङका अध्यक्ष हरिचन्द्र राईज्युको अध्यक्षतामा एक औपचारिक कार्यक्रम गरि प्रतियोगीहरुलाई प्रथम, दोस्रो, तेस्रो र सान्तवना प्रमाणपत्र र नगद पुरस्कार प्रदान गरेका थिए । साथै प्रमुख जज चित्रकार श्री दिपेन्द्र राईज्युलाई समेत सम्मान गरिएको थियो । कार्यक्रम संचालन सचिव गजेन्द्र राई तथा बाल, महिला, प्रौढ तथा अतिथि बिभागका बिभाग प्रमुख पविता पुमा राई द्वयबाट संचालन गरेका थिए ।

  1. सन्दिप्त कोयी राई – प्रथम
  2. साई सिमल बान्तावा राई – दितिया
  3. निमचुङ बान्तावा राई – तृतिय
  4. यान यान कोयी राई
  5. लिकन चाम्लिङ राई
  6. जुनिला चाम्लिङ राई
  7. लिमा चाम्लिङ राई
  8. सिधान्त चाम्लिङ राई
  9. पमन चाम्लिङ राई
  10. प्रकृति चाम्लिङ राई
  11. मिकाक पुमा राई
  12. रेनिशा साम्पाङ राई
  13. नायुमा कुलुङ राई

कार्यक्रमको अन्त्यमा साउने संक्रातीको भोज भत्तेर खाई बेलुकी घाम डुबे पछि किराया हङकङका कुबीमी श्री मैत्र कुमार राई बिभाग संयोजक श्री हित बहादुर कोयी राईज्युले राँके बालि लुतो मैला सबै जावस । घरमा सुख शान्ति आवस भनि प्रार्थना गर्दै राँकेलाई बाटो कटाएका थिए ।

साकेला उभौली २०१९

१९ मे २०१९, हङकङ – किरातहरुको महान चाड साकेला उभौलीको अवसरमा किरात राई यायोक्खा हङकङले चुला पूजा र प्रकृती पूजा गर्दै धुमधामका साथ शिली नाँचेर साकेला उभौली मनायो ।

१८ मेका दिन यायोक्खाको सुप्तुलुङखिममा चुला पूजा गरी शुरु भएको साकेला उभौली १९ मे आइतबारका ताईमोशन डाँडाँमा विशाल जनसहभागिताका साथ औपचारिक कार्यक्रम तथा साकेला शिली नृत्य प्रदर्शन गर्दै सम्पन्न भयो ।

यायोक्खाका अध्यक्ष हरिचन्द्र राईको सभापतित्वमा सम्पन्न औपचारिक कार्यक्रमको प्रमुख अतिथि आदिवासी जनजाती महासंघका महासचिव कृष्णराज लावती रहेका थिए । त्यस्तै गरी अन्य अतिथिहरुमा हङकङ नेपाली महासंघका अध्यक्ष टंक राना, एन.आर.एन.ए. हङकङकी अध्यक्ष टिका गुरुङ, याक्खा छुम्माका अध्यक्ष पूर्ण प्रसाद देवान लगायत यायोक्खाका सल्लाहकार एवं भाषिक संस्थाका अध्यक्षहरु रहेका थिए ।

यायोक्खाका उपाध्यक्ष चन्द्रका राई (माया थुलुङ) को स्वगत मन्तब्य संगै शुरु भएको औपचारिक कार्यक्रमलाई यायोक्खाका सहायक कुबिमीद्धय नारायण प्रसाद राई र मैत्र कुमार राईद्धारा साकेला थानमा प्रकृतीको पूजा गरेर उद्धघाटन गरिएको थियो । कार्यक्रमका प्रमुख अतिथि कृष्णराज लावती, यायोक्खाका अध्यक्ष हरिचन्द्र राई लगायत अन्य अतिथिहरुद्धारा साकेला उभौलीको अवसरमा शुभकामना मन्तब्य राखिएको थियो ।

कार्यक्रममा यायोक्खाको मुखपत्र “यलम्बर” अंक २० समेत सार्वजनिक गरिएको थियो । मुखपत्रको बारेमा प्रकाशन मुल संयोजक तथा किरात राई प्रज्ञा प्रतिष्ठानका कुलपती श्री शशि मदन राईज्युले प्रकाश पार्नु भएको थियो ।

यायोक्खाका सचिव गजेन्द्र राईद्धारा संचालन गरिएको औपचारिक कार्यक्रम समापन भए संगै शुरु भएको साकेला शिली नृत्य प्रदर्शनले उपस्थित सबै दर्शक दिर्घहरुको मन खिचेको थियो । शिली मपा रविचन्द्र राई र शिली ममा रेनुका राईको नेतृत्वमा किराती भेषभूषामा सजिएका युवायुवती देखि बुढापाकाहरु समेत ढोल, झ्याम्टा बजाउँदै विभिन्न शिली टिपेर नाचिरहँदा उपस्थित अन्य जातजातिका नेपाली तथा स्थानिय चाइनिजहरु समेत बीचबीचमा घुसेर नाच्नुका साथै फोटो तथा भिडियो लिनमा व्यस्त देखिन्थे ।

प्रकृती तथा पित्री पूजक किरातहरुको महान चाड उधौली र उभौलीको अवसरमा स्थापनाकाल देखि नै यायोक्खा हङकङले चुला पूजा तथा साकेला सिली नाँचेर वर्षको दुई पटक मनाउँदै आएको छ ।

सांस्कृतिक मेला सम्पन्न


२० जनवरी २०१९, हङकङ ।
किरात राई यायोक्खाको सुप्तुलुङखीम (चुलाघर) मा किरात राई सांस्कृतिक मेला २०१९ सम्पन्न भएको छ । मूलसंस्था किरात राई यायोक्खाको आयोजना तथा तत्सम्वद्ध ८ ओटा भाषिक संस्था (चाम्लिङ खाम्बातिम, वान्तवा खीम, पुमा तुप्खाबाङ्खाला, साम्पाङ जुम्लेखा, दुमी फन्सिखीम, थुलुङ सामा, सोदेल कोयीकीम, बाहिङ मुलीखीम) को संयोजनमा उक्त सांस्कृतिक मेला भएको हो ।
येलेदुङ ५०७९, संस्था (किराया)को २०औं स्थापना दिवशसाथै माघे सङ्क्रान्तिको संयुक्त अवशरमा आयोजना गरिएको सो मेलाको औपचारिक कार्यक्रममा किरायाका कार्यवाहक उपाध्यक्ष चन्द्रका (माया)राईको अध्यक्षता, आदिवासी जनजाति महासंघका महासचिव कृष्णराज लावतीको प्रमुख आतिथ्यता साथै किराया केन्द्रिय सदस्य तथा नेपाल सरकारका उपसचिव महेन्द्र कुमार राईको विशिष्ट आतिथ्यता रहेको थियो । यसैगरी यहाँस्थित आदिवासी जनजाति महासंघ आवद्ध संस्थाहरुका प्रमुख/प्रतिनिधिहरुको विशेष आतिथ्यता रहेको थियो भने आयोजक संस्थाका प्रमुख सल्लाहकार रजीन राई, सल्लाहकार हेजेन राई, किसन राई, वसन्ति कुमारी राई, पीताम्बर राई, आयोजक सम्बद्ध भाषिक संस्थाका प्रमुख/प्रतिनिधि, किराया प्रज्ञा प्रतिष्ठानका कुलपति शशी मदन राई, किरात राई प्रमुख रहेका विभिन्न संस्थाका प्रमुख/प्रतिनिधि तथा गोर्खा ट्रेल ब्लेजरमा आफ्नो उमेर समुह (१८-२९बर्ष)तर्फ प्रथम हुन सफल धाविका सृजना राई अतिथि रहनु भएको थियो ।
सो मेलाको औपचारिक कार्यक्रमको मंचमा आशिन अतिथिगणले शुभकामना मन्तव्य दिनु भएको थियो । यस अवशरमा किराया युवा खेलकुद,साहित्य तथा संचार विभागले सम्बन्धित क्षेत्रका व्यक्तित्वहरुलाई कदर-पत्र प्रदान गरेको थियो। तदानुसार
१.संचारतर्फ- राजभक्त(मज्जाको) राई, हेमराज राई, मातृद्वीप राई
२.साहित्यतर्फ- नरजीत राई, डिल्लीराम राई, मालिकराम राई
३.खेलकुदतर्फ- रजीन राई, हेमराज राई, मगेन्द्र राई, चित्र थुलुङ राई, लोकराज राई, तिर्ना राई
किराया अन्तरभाषिक ब्याडमिन्टन प्रतियोगिताका विजेताहरु-
मिलन राई, शुभराज राई, गणेश पुमा राई, विनोद पुमा राई, किरण राई, मनीषा राई, शान्तवीर राई, दिपेन राई, संचिव राई, कृष्णा राईलाई कदर-पत्र प्रदान गरिएको थियो।
यसैगरी बालाबालिका,महिला,प्रौढ तथा स्वागत विभागद्वारा ७० बर्षभन्दामाथिका आप्पा-आमाहरुलाई सम्मान गरिएको थियो भने किराया पुस्तकालय अभियानलाई पुस्तक प्रदान गर्ने महानुभावहरुलाई स-धन्यवाद प्रमाण-पत्र दिइएको थियो। कार्यक्रममा किराया संस्थापक सचिव राम ली राई,कोषाध्यक्ष नरजीत राई र सदस्य हरि बुङ्लावा राईलाई सम्मान गरिएको थियो।
पहिलो चरणको कार्यक्रम आयोजक संस्थाका सचिव गजेन्द्र राईले संचालन गरी दोस्रो चरणको कार्यक्रमकालागि सुप्तुलुङ मर्मत तथा निर्माण विभागका कार्यकारी सचिव अधिराज राई (प्रकाश)लाई मंच हस्तान्तरण गरिएको थियो। दोस्रो चरणको कार्यक्रममा उक्त विभागका मूलसंयोजक धिराज कुमार साम्पाङ राईले सुप्तुलुङखीम खरीदका सहयोगदाताहरुलाई प्रमाण-पत्र प्रदान गर्दै सोही दिन हङकङ डलर १ लाखभन्दामाथि सहयोग रकम उठेको विवरण प्रस्तुत गर्नु भएको थियो।यसकासाथै सहयोग रकम थप बोलकबोल गर्नेहरुको नामावली पनि प्रस्तुत गर्नु भएको थियो।सहयोगी सबैप्रति किराया तथा सम्बन्धित विभागले कृतज्ञता व्यक्त गरेको थियो।
औपचारिक कार्यक्रम पश्चात केन्द्रिय सदस्य महेन्द्र कुमार राई र धाविका सृजना राईलाई चुला दर्शन गराइएको थियो ।
उक्त सास्कृतिक मेलामा विभिन्न भाषिक संस्थाहरुले मौलिक खानपानको स्टल राखेका थिए । किराया सांस्कृतिक विभागले किरात राईजन्य मौलिक भेषभूषा तथा गरगहना, सरसजावट विभागले मौलिक हातहतियार र किराया प्रज्ञा प्रतिष्ठानले पुस्तक प्रदर्शनीको स्टल राखेका थिए।नेपालमा चर्चित रहेको चिण्डो फेशनले पनि किरातजन्य भेषभुषा तथा गरगहनाको स्टल राखेको थियो। किरायाको आफ्नै सुप्तुलुङखीम(चुलाघर)को प्राङगणमा प्रथम पटक आयोजना गरिएको सो सांस्कृतिक मेलामा जनमानसको निक्कै बाक्लो उपस्थित थियो ।
-बज्रकुमार राईबाट।




स्व. प्रकाश राईको अन्तेष्टि

३० डिसेम्बर २०१८ हङकङ ।

खोटांग जिल्ला, बाक्सिला गा. बि. स., वडा नं. ९, सिम्पानी (हाल केपिलासगढी गा. पा. वडा नं. ४) बस्ने श्री सक्कल बहादुर राईको नाति, श्री पर्शु राम राई र श्रीमती अगम लक्ष्मी राईको छोरा वर्ष ३९ को प्रकाश राई ई.सं. १९९७ मा हंग कंग आएर स्थायीरुपले यहीँ बसोबास गरिरहेकोमा हाल ड्रागेज कम्पनीमा कार्यरत रहेको अवस्थामा यही ६ डिसेम्बर, २०१८ को दिन फ्यान लिंगस्थित कार्यक्षेत्रमै दुर्घटनामा परी दिवंगत हुनुभएकोमा ३० डिसेम्बर २०१८ मा किराया हङकङले किरात राई परम्परा अनुसार अन्तेष्टि कार्यक्रम गरिदियो । परिवारजनलाई धैर्यधारण गर्ने शक्ति मिलोस भनि सुम्निमा पारुहाङसंग प्रर्थना गर्दछौं ।