साकेला उधौली सम्पन्न

२३ डिसेम्बर २०१८ हङकङ ।
आदिवासी जनजाति महासंघका अध्यक्ष किसन राईको प्रमुख आतिथ्यतामा साकेला उधौली २०१८ ताइमोशान पार्कमा सम्पन्न भएको छ । नेपाल चेम्बर्श अफ कमर्श, गैर आवासीय नेपाली संघ, नेपाली महासंघ र व्रिटिश गोरखा भूतपूर्व सैनिक संघ बिशेष अतिथि रहेको कार्यक्रममा बिभिन्न संघ/संस्थाहरुको आतिथ्यता रहेको थियो । वेलायतबाट नेपाल हुँदै साकेलामा आउनु भएका अधिवक्ता, नेता तथा लेखक चण्डिका राई पनि अतिथि रहनु भएको थियो ।

मौसम प्रतिकूलताका वावजुद पनि सयौंको संख्यामा उपस्थिति रहेको साकेला उधौलीमा बेलायतबाट आएका युवा डाक्टरद्वय युगेश राई र सुमन राईलाई सम्मान गरिएको थियो । डाक्टर राईद्वय किराया उपाध्यक्ष हित बहादुर कोयी राईका २ सुपुत्र हुनुहुन्छ । उहाँ दुई डाक्टरले किराया सुप्तुलुङखीम(चुलाघर) मर्मत-संभारकालागि १० हजार हङकङ डलर प्रदान गर्नु भयो । यसै गरी सोहि उद्धेश्यकालागि वेलायत निवासी सोलिसिटर उत्तरमान लिम्बुले पनि ३ हजार डलर सहयोग प्रदान गर्नु भएको थियो । कार्यक्रममा किराया अध्यक्ष हरिचन्द्र राईले प्रतिकुल मौसमलाई पनि वास्ता नगरी उपस्थित भई साकेला उधौली सफल बनाई दिनु हुने तमाम महानुभावहरुप्रति कृतज्ञतापूर्वक धन्यवाद दिनु भएको थियो ।

बज्र कुमार राई

हार्दिक श्रद्धान्जली

किरात साम्पाङ राई जुम्लेखा हङकङका कोषाध्यक्ष श्री चन्द्र कुमार राईको ममतामयी आमा भोजपुर नगरपालिका, भैंसिपंखा १०, भोजपुरमा बसोबास गर्नहुने श्री लछुमन राईको श्रीमती सुविद्रा राईको ८१ बर्षको उमेरमा असमायिक निधन भएकोमा हार्दिक समवेदना प्रकट गर्दछौं । साथै परिवारजनलाई धैर्यधारण गर्ने शक्ति मिलोस भनि सुम्निमा पारुहाङसंग प्रर्थना गर्दछौं ।

ब्याडमिन्टन च्याम्पियनशीपको घोषणा ।

२५ नोभेम्बर २०१८, हङकङ ।

किरात राई यायोक्खाको युवा खेलकुद, संगीत तथा संचार विभाग अन्तर्गतको  खेलकुद संयोजक समितिले आगामी २६ डिसेम्बरको दिन यायोक्खा अन्तरभाषिक ब्याडमिन्टन च्याम्पियनशीप-२ गर्ने जनाएको छ ।

सो विभागका प्रमुख बज्र कुमार राईको अध्यक्षता, किराया अध्यक्ष हरिचन्द्र राईको प्रमुख आतिथ्यता, किराया प्रज्ञा प्रतिष्ठानका कुलपति शशीमदन र भाषिक संस्थाका अध्यक्ष/प्रतिनिधिहरुको आतिथ्यतामा सचिव गजेन्द्र राईले सञ्चालन गरेको संयोजक नियुक्ति तथा तयारीसभामा मूलसंयोजक रजीन राईले उक्त कुराको जानकारी गराएका थिए।

प्राप्त जानकारी अनुसार मेन्स्  डबल डिभिजन ए र बी, मिक्स् डबल गरी ३ क्याटगोरीमा प्रतियोगीतात्मक खेल खेलाइने छ ।

कार्यक्रममा उक्त विभागले किरण राई (चाम्लिङ), शुभराज राई (बान्तावा), रबिचन्द्र राई (साम्पाङ), संजिब राई (कोयी) लोखराज राई (बाहिङ), गणेश राई (पुमा), रमेश राई (थुलुङ), कमल दुमी (दुमी), मगेन्द्र राई, हेमराज राई र दिपक केशर राई संयोजक नियुक्त गर्यो ।

नवनियुक्त संयोजकहरुलाई मूलसंयोजक रजीन राईले प्रमाण-पत्र प्रदान गरेका थिए । यसैगरी प्रमुख अतिथि हरिचन्द्र राई र अतिथिहरुले खादा लगाई दिएर बधाई ज्ञापन गरेका थिए ।

नवनियुक्त संयोजक मध्येका हेमराज राई विगत महिनामा हङकङ नेपाली ब्याडमिन्टन संघको अध्यक्षमा चयन भएकोप्रति खुशी व्यक्त गर्दै विभागले स-सम्मान बधाई तथा शुभकामना व्यक्त गरेको थियो ।

उक्त कार्यक्रममा अतिथि धिराज कुमार राई, पीताम्बर राई, दुर्गाकान्त राई आदिले शुभकामना मन्तव्य राखेका थिए ।

प्रथम ससुराली भेटघाट

२१ अक्टुबर २०१८ हङकङ ।

किरात राईहरुको बिबाह भए पछि पहिलो बर्ष उधौली लागे पछि (असोज महिनामा) छोराबुहारीले प्रथम चोटि ससुराली/मावली चिन्न ससुराली घर जानु पर्दछ । पहिलो बर्ष नसके पनि कुनै बर्ष जानै पर्दछ । यसलाई प्रथम उधौली हान्नु वा ससुराली/मावली चिन्ने रिती भनिन्छ ।

किराया हङकङको कूबीमी श्री नारायण प्रसाद राई र श्रीमती शिब कुमारी राईको सुपुत्री रेनुका राईको जुवाँई मनिचन्द्र राईसंग शुभबिबाह १६ जुन २०१८ मा सुप्तुलुङखिममा सम्पन्न भई प्रथम उधौली हान्ने कार्य (ससुराली/मावली भेटघाट) कार्यक्रम हेल्लो किचनमा सम्पन्न भएको छ । यस कार्यक्रममा हङकङ बसोबास गर्ने साम्पाङ वातुङभाईहरु जम्मा भएका थिए ।

विज्ञ र नेताले सुप्तुलुङ दर्शन गरे

-समाचार बज्र कुमार राईबाट ।

२१ अक्टुबर २०१८ हङकङ ।

कृषिविज्ञ मदन राई, उहाँको श्रीमती सुभद्रा राई, छोरा इन्जिनियर सुरज कुमार राई र युवा नेता सुवास राईले मौलिक धर्म, संस्कार-संस्कृति मान्ने किरात राईहरुको चुला दर्शन-ढोग गरेका छन् ।

किराया अध्यक्ष हरिचन्द्र राईको सभापतित्व र सचिव गजेन्द्र राईको संचालनमा भएको चुला दर्शन-ढोग कार्यक्रममा चुला दर्शणार्थी विज्ञ, नेता र इन्जिनियरलाई अध्यक्ष हरिचन्द्र राई र प्रमुख सल्लाहकार रजीन राईले शीरमा फेटा गुथाएर सम्मान गरेका थिए । यसैगरी उपाध्यक्ष माया (चन्द्रका) राईले विज्ञ राईको जीवन संगीनी शुभद्रा राईलाई शिरमा मजेत्रो ओढाएर सम्मान गरेकी थिइन ।

सम्मान क्रममै किराया प्रज्ञा प्रतिष्ठानका कुलपति शशीमदन राई, संरक्षक हेजेन राई र सल्लाहकार वसन्त कुमारी राईले संस्थाको छापा मुखपत्र “यलम्बर” र “साकेला शीली” को छयाङ्कन सीडी उपहारस्वरुप प्रदान गरेका थिए । यहाँ स्थित किलुङ चुङमा रहेको किरायाको सुप्तुखीम (चुलाघर) मा संसारभरका मौलिक धर्म, संस्कार-संस्कृति मान्ने किरात राईहरु आएर चुला दर्शन-ढोग गर्दै आफ्ना पितृ-पूर्खाहरुको आशिर्वाद लिने गर्दछन् । यो कार्य दिनानुदिन बढ्दै गएको छ ।

#चुला दर्शन-ढोग गर्ने ४ दर्शणार्थीका संक्षिप्त व्यक्तित्व ।

(१) कृषिविज्ञ मदन राई ।
बेलायतको विश्वप्रसिद्ध एक विश्वविद्यालयबाट कृषिविज्ञान बिषयमा माष्टर्श गर्नु भएका कृषिविज्ञ राई कृषि विशेषज्ञ मात्रै होइन समाजसेवा र राजनीतिमा पनि उत्तिकै प्रखर व्यक्तित्व मानिन्छ । प्राकृतिक जीवन प्रणाली,यौनाङ्ग र यौनको बिषयमा खुल्ला बहस गर्ने राई विभिन्न संचारमाध्यममा छाउनु भएको छ।सोसल मीडियाले पनि उहाँलाई उत्तिकै फलो गरेको पाइन्छ । राजनीतिक वृत्तमासमेत चर्चित बनेका राई पुर्व प्रधानमन्त्री बाबुराम भट्टराईका हितैषी र नयाँ शक्ति नेपालका संस्थापक योजनाकार पनि हुनुहुन्छ । हलेसी खोटाङमा निर्माणाधीन किरात राईहरुको पवित्र सांस्कृतिक स्थल तायाचुङ-जायाजुङ मूल संरक्षण समितिका सल्लाहकार पनि हुनुहुन्छ।उहाँको ज्ञानको प्रशस्ति यूट्यूबमा पनि पाइन्छ।

(२) विज्ञ राईले ब्याच्लर गर्नु भएको अमेरिकाको यूनिभर्सिटीबाट सूचना-प्रविधिको क्षेत्रमा मास्टर्श गर्नु भएका उहाँका सुपुत्र इन्जिनियर सुरज कुमार राई पनि बैंक अफ अमेरिकाको विशिष्ठ पदमा रही विभिन्नमुलुकमा काम गर्ने क्रममा विगत १ बर्षदेखि यहाँस्थित बैंक अफ अमेरिकामा कार्यरत हुनुहुन्छ।

(३) श्रीमती सुभद्रा राई भने राईको एक असल जीवन सारथी हुनुहुन्छ।

(४)  युवा नेता सुवास राई नेपाल तथा वेलायतमा रही अन्तर्राष्ट्रिय सुरक्षा क्षेत्रमा कार्य गर्नु भएका मेन्सनर व्रिटिश आर्मी हुनुहुन्छ । सानै उमेरबाट प्रजातान्त्रिक धारको राजनीतिक बाटो हिड्नु भएका राई नेपाल ल क्याम्पसबाट बी.एल. गर्नु भएका वकील पनि हुनुहुन्छ । आजभन्दा साढे २ दशकअघि धरान सुनसरी र काठमाण्डौंमा आफ्नो नेतृत्वदायी गहन भूमिका प्रदर्शनपछि हिम्मतिला विद्यार्थी नेताको रुपमा पार्टीले मूल्यांकन गरेका सुवास हाल ने.का.महाधिवेशन सदस्य हुनुहुन्छ ।

 

हङकङको सुप्तुलुङमा न्वागी

-समाचार बज्र कुमार राईबाट ।

१४ अक्टुबर १८, हङकङ, किरात राई यायोक्खाको किलुङचुङस्थित सुप्तुलुङखीम (चुलाघर) मा किरात राई साम्पाङ जुम्लेखाले न्वागी (नयाँ बाली भित्र्याउने मुन्धुमी कार्य) गरेको छ । खोटाङ फेदीका ८३ बर्षीय अग्रज मुन्दुमज्ञाता दल बहादुर साम्पाङ राईको प्रमुख प्रशिक्षणीय भूमिकामा किरायाका कुविमीद्वय नारायण प्रसाद साम्पाङ राई र मइत्र कुमार वान्तवा राईले मुन्दुमी प्रक्रियाद्वारा न्वागी सम्पन्न गरेका हुन्।किरात राईहरुले युगौंदेखि आफ्ना पीता/पूर्खा र प्रकृतिलाई  नयाँ बालीनालीको उत्पादन पहिला चढाएर मात्रै आफूले प्रयोग गर्ने गर्दछन् ।

बिशेष गरेर आफ्नो पीता/पूर्खा,प्रकृति र मौलिक परम्परा मान्ने किरातहरुलाई उक्त न्वागी पूजामा सहभागीताकालागि आव्हान गरिएको थियो । सो न्वागीमा किरायाका अध्यक्ष हरिचन्द्र राई, प्रमुख सल्लाहकार रजीन राई, किराया संरक्षण परिषदका सदस्य तथा प्रज्ञा प्रतिष्ठानका कुलपति शशीमदन राई,सल्लाहकार,भाषिक संस्थाका तथा किराया कार्य समितिका पदाधिकारीहरुलगायत बाहुल्य संख्यामा साम्पाङ राईहरुको उपस्थिति रहेको थियो । प्रत्येक बर्ष जाडो मौसमको शुरुवातसँगै (धान, कोदो पाक्ने बेला,सयपत्री फूल,घैया र अदुवा फूलको/फलेको समयमा उद्यौलीको शुरु भएपश्चात) नयाँ बालीनाली पाकेपछि किरात राईहरुले न्वागी गर्ने प्राचीन परम्परा छ ।

किरात राई साम्पाङ जुम्लेखाले मौलिक धर्म, संस्कार-संस्कृति, परम्परा र रीतिथिति मान्ने किरात राईहरुलाई सहभागीताकालागि आव्हान गरेर संस्थागत रुपमा पहिलोपटक यो बर्षको न्वागी गरे पनि आगामी बर्षबाट किरायामा आवद्ध सबै भाषिक संस्थाहरुको प्रतिनिधित्व गर्दै सामुहिक रुपमा न्वागीको आयोजना गर्ने अनुमति सोहि मितिमा बसेको किरायाको बैठकले निर्णय गरेको छ । उक्त न्वागी प्राकृतिक मौसम बदलिने क्रमको प्रत्येक असोज महिनाभित्र सम्पन्न गर्नु पर्ने जनाइएको छ ।